
برگه تشخیص سیستمی حاصل فرایند رسیدگی به روش سیستمی و توسط سازمان امور مالیاتی است. اگر با نحوه انجام این نوع رسیدگی آشنا نیستید، ابتدا مقاله «رسیدگی سیستمی؛ آشنایی با نحوه رسیدگی و محاسبات مالیاتی» را مطالعه کنید.
در این مقاله با مفهوم برگه تشخیص سیستمی آشنا شده و مراحل ابلاغ، اعتراض و قطعی شدن مالیات را بررسی مینماییم.
فهرست مطالب
1. برگه تشخیص سیستمی چیست و بر چه اساسی صادر میشود؟
برگه تشخیص سیستمی، برگ تشخیص مالیاتی است که توسط فرایندهای سیستمی سازمان امور مالیاتی به منظور رسیدگی مالیات عملکرد برای پروندههای پر ریسک صادر میشود.
میزان مالیات مودیان مشمول مالیات بر درآمد بر اساس اطلاعاتی مانند اظهارنامه عملکرد و سایر اطلاعات مالی موجود در سازمان امور مالیاتی بررسی و تعیین میشود.
2. برگه تشخیص سیستمی چگونه ابلاغ میشود؟
برگ تشخیص مالیات بهصورت الکترونیکی به مودی ابلاغ شده، همچنین مودی توسط پیامک از وجود ابلاغیه آگاه میشود.
عنوان ابلاغیه «برگ تشخیص مالیات عملکرد» است.
3. پس از دریافت برگه تشخیص سیستمی چه باید کرد؟
مطابق ماده 238 و 239 قانون مالیاتهای مستقیم، مودیان مکلف هستند که در مهلت مقرر نسبت به پرداخت مالیات و یا اعتراض به آن اقدام نمایند، با این وجود بسیاری از مودیان درباره پذیرش یا اعتراض به برگه تشخیص تردید دارند. برخی مودیان نگران هستند که اعتراض به مبلغ تعیینشده، در نهایت به پرداخت مالیات بیشتری منجر شود. علاوه براین، سیستمی بودن فرایند رسیدگی این تردید را ایجاد کرده است که ارقام درجشده در برگه تشخیص با وضعیت واقعی فعالیت آنها ممکن است مطابقت نداشته باشد.
به منظور رفع تردیدها و نگرانیها، پیش از تصمیمگیری درباره پذیرش یا اعتراض، پیشنهاد میکنیم فرم قواعد رسیدگی سیستمی را با اطلاعات و محاسبات خود مقایسه کرده و مغایرتها را ثبت کنید. این مقایسه به شما کمک میکند میزان مغایرتهای احتمالی را دقیقتر شناسایی کرده و با قطعیت بیشتری درباره پذیرش مالیات یا اعتراض به آن تصمیم بگیرید.
مبلغ برگه تشخیص سیستمی را با برآورد خود مقایسه کنید.
جدول زیر بهصورت شخصیسازیشده استفاده میشود. پس از باز کردن لینک، یک کپی از جدول در حساب Google خود ایجاد کرده و اطلاعات و مغایرتهای خود را در همان نسخه اختصاصی ثبت کنید. اطلاعات واردشده در نسخه شخصی شما وجود دارد و در فایل اصلی نمایش داده نمیشود.
جدول مقایسه و ثبت مغایرتها:
اگر برای بررسی مغایرتها و تصمیمگیری درباره اعتراض به مشاوره تخصصی نیاز دارید، میتوانید از خدمات مشاوره مالیاتی ساریتکس استفاده کنید.
4. مهلت اعتراض به برگه تشخیص سیستمی
مطابق ماده 238 مالیاتهای مستقیم، مودی به مدت 30 روز پس از ابلاغ برگه تشخیص سیستمی فرصت اعتراض دارد.
یک فرصت 45 روزه نیز برای رسیدگی به اعتراض مودی در قانون پیشبینی شده است. در صورتی که مودی موارد مندرج در برگه تشخیص سیستمی را قبول کند، مالیات قطعی میشود و در صورت رد نتیجه توسط مودی پرونده مالیاتی به هیات حل اختلاف ارجاع میشود.

نکات مهم:
- ثبت نکردن اعتراض در موعد مقرر به منزله قبول برگه تشخیص سیستمی از جانب مودی است؛ در نتیجه به منظور ثبت اعتراض در مهلت معین شده اقدام نمایید.
- در تیرماه 1405 مهلت ثبت نتیجه در سامانه به مدت 10 روز اعلام شده است که ذیل همان 45 روز است؛ بدین معنی که مهلت 45 روزه افزایش نمییابد.
5. نحوه اعتراض به برگه تشخیص سیستمی
- به صورت حضوری: مودی در مهلت قانونی به حوزه مالیاتی مربوطه مراجعه کرده و اعتراض خود را به صورت کتبی به همراه مستندات پرونده ارائه میکند.
- به صورت سیستمی: با مراجعه به کارپوشه خود در سامانه مودیان اعتراض را ثبت میکند.
نحوه ثبت سیستمی اعتراض به برگ تشخیص
اعتراض به شیوه سیستمی شامل 5 مرحله به شرح زیر است:
- آماده کردن مستندات: مستندات مورد نیاز را به همراه جدول مقایسه و ثبت مغایرتها آماده نمایید.
- ورود به کارپوشه: کارپوشه خود در سامانه مودیان باز کنید.
- درخواست اعتراض: از منو سمت راست گزینه درخواست اعتراض را انتخاب کنید.
- ثبت اعتراض: پرونده مورد بحث را انتخاب کرده و اعتراض به ممیز مالیاتی را کلیک کنید.
- بارگذاری مستندات: مستنداتی که در مرحله اول آماده کردهاید، به همراه شماره پرونده مالیاتی وارد نمایید و کد رهگیری را یادداشت کنید.

مستندات مورد نیاز به منظور اعتراض به برگه تشخیص سیستمی
نکته: مستندات مورد نیاز با توجه به حوزه فعالیت مودی و نوع مغایرتها از میان موارد زیر تعیین میشود.
- دفاتر قانونی: دفتر روزنامه و دفتر کل، البته این دفاتر تا سال 1403 به طور فیزیکی استفاده میشدند.
- آنالیز بانکی به همراه صورتحسابهای بانکی: صورتحسابها و آنالیز ورودی شرکت به حسابهای بانکی
- بهای تمام شده: جدول اکسل استخراجی از سامانه مودیان شامل:
- صورتحسابهای خرید
- صورت گردش کالا در خصوص شرکتهای بازرگانی
- ریز هزینهها: گردش هزینههای ثبت شده در سیستم حسابداری به همراه مدارک مثبته شرکت
- جدول معافیت و نرخ صفر: در صورت وجود
- مجوزها
- مدارک مثبته
- مشوقها
- معافیتها
- اطلاعیههای ۱۶۹: مدارک مثبته، اطلاعیههای استخراجی از فهرست معاملات فصلی شامل:
- خرید و فروش
- واردات و صادرات
- بارنامهها
- غیره

6. در چه شرایطی برگه تشخیص سیستمی قطعی میشود؟
- پرداخت مالیات ظرف 30 روز پس از ابلاغ برگ تشخیص
- اعلام کتبی قبول برگ تشخیص تا 30 روز پس از ابلاغ
- انصراف از اعتراض تا 30 روز پس از ابلاغ
- عدم ثبت اعتراض ظرف 30 روز از تاریخ ابلاغ
نکته مهم:
مودی در صورت پرداخت نکردن مالیات پس از پایان مهلت، مطابق ماده 190 قانون مالیاتهای مستقیم، مشمول جریمه عدم پرداخت خواهد شد.
7. پذیرش یا اعتراض؟ آنچه قبل از تصمیمگیری باید بدانید.
دریافت برگه تشخیص سیستمی به معنی قطعی شدن مالیات نیست؛ بلکه مرحلهای است که مودی باید درباره نحوه برخورد با مالیات تعیینشده تصمیم بگیرد. بنابراین، صرف سیستمی بودن برگه تشخیص به تنهایی مبنای پذیرش یا اعتراض نیست. آنچه در این مرحله اهمیت دارد، بررسی دقیق اطلاعات، مقایسه ارقام، شناسایی مغایرتهای احتمالی و تصمیمگیری براساس مستندات است.
چنانچه بررسیها نشان داد که مبلغ یا اطلاعات مبنای تشخیص با مستندات شما مطابقت ندارد، میبایست در مهلت قانونی نسبت به برگه تشخیص اعتراض کنید و مستندات و توضیحات خود را ارائه دهید. برای این کار، بهتر است پیش از ثبت اعتراض، موارد مغایرت و مستندات مربوط را بهصورت دقیق آماده کنید تا فرایند رسیدگی با شفافیت بیشتری انجام شود.
اگر در بررسی برگه تشخیص یا تصمیمگیری درباره پذیرش یا اعتراض ابهام دارید، میتوانید پیش از اقدام، از مشاوره تخصصی کمک بگیرید.
8. سوالات متداول
چه زمانی اعتراض به برگه تشخیص سیستمی منطقی است؟
هنگامی که بین مبلغ یا اطلاعات برگه تشخیص با اطلاعات، اسناد و واقعیت مالی مودی مغایرت وجود داشته باشد، اعتراض میتواند منطقی باشد. پیش از تصمیم به اعتراض، مهم است موارد اختلاف و مستندات مربوط به آن توسط مودی شناسایی و ثبت شوند.
مهلت اعتراض به برگه تشخیص سیستمی چقدر است؟
مهلت اعتراض از تاریخ ابلاغ برگه تشخیص به مدت 30 روز است و مودی میبایست در این مهلت قانونی اعتراض خود را ثبت کند.
اگر به برگه تشخیص سیستمی اعتراض نکنیم چه اتفاقی میافتد؟
اگر مودی در مهلت 30 روز اقدام به اعتراض نکند، پس از پایان مهلت برگه تشخیص سیستمی قطعی میشود و مودی مکلف است که مالیات قطعیشده را پرداخت نماید.
آیا اعتراض به برگه تشخیص سیستمی باعث افزایش مالیات میشود؟
صرف اعتراض به برگه تشخیص به این معنا نیست که مالیات افزایش پیدا میکند، ملاک محاسبه در رسیدگی مجدد اطلاعات پرونده و مستندات ارائهشده توسط مودی است.
بعد از قطعی شدن برگه تشخیص سیستمی چه باید کرد؟
مودی مکلف است مبلغ مالیات قطعیشده را در مهلت مقرر پرداخت کند. در صورت تأخیر در پرداخت، مطابق ماده 190 قانون مالیاتهای مستقیم، مودی مشمول جریمه میشود.
مقالات مرتبط

فرم قواعد رسیدگی سیستمی؛ مقایسه ارقام و شناسایی مغایرت
اهمیت فرم قواعد رسیدگی سیستمی در شناخت فرایند محاسبات و منطق رسیدگی است. با بررسی این فرم …

رسیدگی سیستمی؛ آشنایی با نحوه رسیدگی و محاسبات مالیاتی
با اجرایی شدن رسیدگی سیستمی مالیات عملکرد سال ۱۴۰۳، شیوه بررسی و محاسبه مالیات …
دیدگاه خود را بنویسید